Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2021

Kociewie spisuje się!

W kwietniu 2021 roku rozpoczął się Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań. Na Kociewiu działania promujące deklarowanie przynależności do społeczności kociewskiej prowadziły m.in. Kociewski Oddział Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego w Tczewie oraz Lokalna Organizacja Turystyczna Kociewie.

Kampania pod hasłem „Kociewie spisuje się!” miała zachęcać mieszkańców regionu, a także Kociewiaków żyjących poza jego granicami, do podkreślania swojej tożsamości regionalnej i przywiązania do kociewskiej tradycji.

Kociewie – wspomnienia i inspiracje

Z tym malowniczym regionem łączy mnie wiele osobistych wspomnień. Część dzieciństwa i młodości spędziłam właśnie na Kociewiu. Moi rodzice przez wiele lat mieli w Osowie Leśnym piękny, ponadstuletni dom, należący niegdyś do miejscowego kołodzieja. Spędzaliśmy tam wiele czasu. Dziś dom znajduje się już niestety w innych rękach, ale kiedy jestem w tych stronach, często odwiedzam to miejsce.

Kociewie jest mi także bliskie ze względu na moją profesję. Ukończyłam Akademię Sztuk Pięknych w Gdańsku, a od przeszło dziesięciu lat zajmuję się popularyzowaniem kociewskiego etnodesignu. Jestem autorką wielu projektów czerpiących inspirację z bogactwa tradycyjnego haftu kociewskiego, jego charakterystycznych motywów roślinnych i kolorystyki.

Ze względu na moje przywiązanie do Kociewia zgodziłam się na wykorzystanie na plakatach promujących akcję spisową zaprojektowanych przeze mnie logotypów kociewskich w kształcie charakterystycznego serca.

Z pewnością część z Państwa kojarzy tę grafikę z wieloma produktami wytwarzanymi przez moją firmę i oferowanymi w księgarni CZEC – Kociewie. Wzornictwo inspirowane kulturą ludową pozwala łączyć regionalną tradycję ze współczesnym projektowaniem, przyczyniając się do popularyzacji kociewskich motywów zdobniczych.

Na stronie CZEC można znaleźć również bogaty wybór książek poświęconych Kociewiu – jego historii, kulturze, tradycjom i mieszkańcom. Przez lata budowaliśmy tę ofertę, gromadząc w jednym miejscu publikacje wielu, często niewielkich wydawnictw kociewskich.

Tożsamość kociewska i Narodowy Spis Powszechny

Idea kociewska jest mi bliska także z innego względu. Jestem blisko spokrewniona z Lechem Bądkowskim, który był wielkim propagatorem Polski regionów oraz samorządności lokalnej. Szczególne miejsce w jego myśli zajmowała wspólnota pomorska, skupiająca Kaszubów, Kociewiaków, Borowiaków oraz Krajniaków.

Od wielu lat jestem również członkinią Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego – organizacji, której oddziały działają także na Kociewiu, m.in. w Tczewie i Pelplinie. Wspólne działania na rzecz zachowania dziedzictwa regionalnego stanowią ważny element budowania więzi między społecznościami Pomorza.

Podczas Narodowego Spisu Powszechnego w 2021 roku bardzo mocno zachęcałam mieszkańców tego pięknego regionu oraz Kociewiaków zamieszkałych poza jego granicami do deklarowania przynależności do wspólnoty kociewskiej oraz posługiwania się gwarą kociewską.

Wiele społeczności regionalnych podkreślało swoją tożsamość już podczas poprzedniego spisu, przeprowadzonego w 2011 roku. Odnotowano wówczas m.in. 3065 deklaracji kociewskich. Dane te pokazywały znaczenie regionalnej identyfikacji i potrzebę podejmowania działań na rzecz zachowania miejscowego dziedzictwa kulturowego.

Wyniki spisu z 2021 roku miały stanowić ważny argument w staraniach o zwiększenie ochrony i wsparcia ze strony instytucji państwowych dla zachowania oraz dalszego rozwoju kultury kociewskiej. Sama kampania była również okazją do przypomnienia, jak istotną rolę w życiu społeczności odgrywają regionalna tożsamość, język, tradycje i pamięć o własnych korzeniach.

Małgorzata Bądkowska

Serce kociewskie – projekt Małgorzaty Bądkowskiej inspirowany regionalnym wzornictwem.

Kociewskie książki i upominki znajdziesz – tutaj.